Pinoy Weekly » Kabataan http://pinoyweekly.org/new Philippine news, analysis, and investigative stories Sat, 21 Mar 2015 10:35:23 +0000 en-US hourly 1 http://wordpress.org/?v=4.1.1 ‘Pagpapabaya’ ni Aquino sa edukasyon, binatikos sa ‘blackout protest’ ng kabataan http://pinoyweekly.org/new/2015/03/pagpapabaya-ni-aquino-sa-edukasyon-binatikos-sa-blackout-protest-ng-kabataan/ http://pinoyweekly.org/new/2015/03/pagpapabaya-ni-aquino-sa-edukasyon-binatikos-sa-blackout-protest-ng-kabataan/#comments Mon, 16 Mar 2015 03:01:13 +0000 http://pinoyweekly.org/new/?p=34242 Protesta sa UP Diliman. <b>Darius Galang</b>

Protesta sa UP Diliman. Darius Galang

Nagprotesta ang mga estudyante sa iba’t ibang paaralan sa buong bansa kontra sa lumalaking singilin sa mga eskuwelahan nitong Marso 13. Ginanap ito sa ikalawang taong anibersaryo ng pagkamatay ni Kristel Tejada, mag-aaral ng Unibersidad ng Pilipinas (UP) sa Maynila na nagpakamatay noong 2013 matapos hindi mabayaran ang matrikula sa pamantasan.

Nilayon ng “Blackout Protest for Justice” ang paglaban sa pagtaas ng singil sa matrikula kasama ang other school fees. Karugtong ito ng paghingi ng katarungan sa pagkamatay ni Tejada, maging ni Rosanna Sanfuego, mag-aaral ng Cagayan State University na nabalitang nagpakamatay rin dahil hindi nabayaran ang bayarin sa paaralan mahigit isang linggo ang nakalilipas.

Sinabi ni Neill John Macuha, student regent ng UP, na ang pagkamatay nina Tejada at Sanfuego ay dulot ng komersiyalisadong oryentasyon ng edukasyon sa bansa. “Nakakalungkot na mayroong presyo at naging commodity ang edukasyon dito sa ating bansa, kaya hindi na ito abot-kaya ng mga estudyante,” aniya.

Ulat pa ni Macuha na nagsagawa ng kani-kanilang programa ang mga yunit mula sa Diliman, Maynila, Los Baños, Baguio, Pampanga, Cebu, Ilo-ilo, Miag-ao at Mindanao.

Sa Diliman, pitong kolehiyo ang nag-endorso sa pagliban ng mga estudyante sa kanilang mga klase upang hikayatin ang mga estudyante na makiisa sa pagkilos.

Bukod sa UP, nagsagawa rin ng kanilang “blackout protest” ang mga estudyante mula sa University of the East, Ateneo de Manila University, Miriam College, National Teachers College at iba pa. May naganap ding protesta ng mga estudyante sa Baguio, Pampanga, Laguna, Legazpi, Iloilo, Cebu, Cagayan de Oro, at Davao.

Nakilahok rin ang mga mag-aaral ng Polytechnic University of the Philippines. Pinrotesta nila ang P16,000 singil sa mga papasok na junior at senior high school sa itatatag na laboratory school sa pamantasan dahil sa implementasyon ng programang Kindergarten to 12 Years (K-to-12) ng gobyerno.

Tinagurian namang “Roar Against School Fee Hikes” ang Unity Walk na ginawa ng Unibersidad ng Santo Tomas. Ayon kay UST Civil Law Student Council President Victor Villanueva, hindi sila tutol sa pag-aayos ng kanilang unibersidad, pero batid nila na ang taunang kita ng pamantasan ay higit pa sa sapat upang tustusan ito.

Sa tala ng mga grupo ng estudyante sa UST, nakakakolekta ang kanilang pamantasan ng P800-900 Milyon kada taon, kapag ibinawas na mula sa nalikom na matrikula at other school fees ang gastusin ng pamantasan.

“Kahit anong taas ng singil ay exorbitant, kaya panawagan namin na unang bigyan ng konsiderasyon ang mga estudyante na pinaka-importanteng sektor sa kahit saang institusyon ng edukasyon,” pahayag ni Villanueva.

Kaugnay ng pagkilos ang panawagang magbitiw na sa puwesto si Pangulong Aquino.

Sa mga pahayag ng mga nagsagawang kilos protesta, sinabi nilang naging “pabaya” ang pangulo sa pangkalahatang kalagayan ng edukasyon sa bansa dahil sa pagtaas ng singil ng matrikula bunsod ng deregulasyon nito, bunsod ng neo-liberal na mga patakarang ipinatutupad ng administrasyon.

Idinugtong din nila ang kanilang boses sa mga panawang bumaba sa puwesto si Aquino. Bukod sa pagpapabaya umano sa edukasyon, batid umano ng publiko ang “kapalpakan” ni Aquino sa bigong operasyon sa Mamasapano.

Ang mga paaralan sa Katipunan Avenue tulad ng UP, Ateneo de Manila at Miriam College naman ay nagkaisa upang buuin ang Katipunan para sa Katotohanan, Katarungan at Kapayapaan.” Naglunsad ng candle lighting ang mga sumali sa mga pagkilos dito.

Kalahok din ang iba pang grupo ng kabataan tulad ng League of Filipino Students, Anakbayan, Student Christian Movement, National Union of Students of the Philippines, College Editors Guild of the Philippines, at iba pang lokal na grupo ng kabataan at konseho sa mga eskuwelahan.

Tumayong pangkalahatang alyansa ang Rise For Education.

]]>
http://pinoyweekly.org/new/2015/03/pagpapabaya-ni-aquino-sa-edukasyon-binatikos-sa-blackout-protest-ng-kabataan/feed/ 0
Paglaban ng estudyante sa taas-bayarin sa PUP http://pinoyweekly.org/new/2015/03/paglaban-ng-estudyante-sa-taas-bayarin-sa-pup/ http://pinoyweekly.org/new/2015/03/paglaban-ng-estudyante-sa-taas-bayarin-sa-pup/#comments Sun, 15 Mar 2015 18:59:04 +0000 http://pinoyweekly.org/new/?p=34231 Protesta ng mga estudyante sa PUP Sta. Mesa para igiit ang pagtigil sa taas-singil sa bayarin sa naturang eskuwela. <b>Darius Galang</b>

Protesta ng mga estudyante sa PUP Sta. Mesa para igiit ang pagtigil sa taas-singil sa bayarin sa naturang eskuwela. Darius Galang

Magkasabay na nagrali ang mga estudyante ng Polytechnic University of the Philippines (PUP) umaga ng Marso 10 sa mga kampus nito sa Taguig at main campus. Ang layunin nila: pigilan ang taas-bayarin na pinipilit umanong ipatupad ng administrasyon ng pamantasan.

Pinanghahawakan nila ang isang-pahinang dokumento na mula umano sa administrasyon ng PUP na nagpapanukalang maningil ng P16,000 sa mga estudyante sa susunod na taon.

Pero itinanggi ni PUP Pres. Emmanuel De Guzman na aprubado na ang naturang panukala. Ang sabi pa niya, tatamaan lang umano ng paniningil na ito ang mga estudyanteng papasok sa pamantasan bilang junior at senior high school—sa mismong taon na mawawalan ng enrollees na first year college ang pamantasan dahil sa programang Kindergarten to 12 Years (K-to-12) ng administrasyong Aquino.

Pero di kumbinsido ang mga estudyante. Anila, anumang pagtaas ng singil sa eskuwela—kahit pa sa mga estudyanteng inabutan ng K-to-12, ay posibleng magbigay-daan sa pagtaas ng kabuuang singil sa mga estudyante. Magbibigay-daan ito sa pagtuluy-tuloy ng komersiyalisasyon ng edukasyon.

Protesta sa PUP Taguig. <b>Darius Galang</b>

Protesta sa PUP Taguig. Darius Galang

Kaguluhan ng taas-singil

Maraming estudyante ng PUP ang nagulat sa P16,000 na panukalang bayarin, kahit pa karamihan sa kanila’y di pa naman tuwirang apektado nito. Ang pamantasang ito kasi ang masasabing isa sa may pinakamababang matrikula sa State Universities and Colleges (SUCs) sa bansa—kahit na namamantine nito ang relatibong mataas na kalidad ng edukasyon.

Sa pahayag ng administrasyon ng PUP, sinabi nitong P12 pa rin ang singil kada yunit sa mga mag-aaral. “Walang pagtaas ng matrikula sa ngayon at sa hinaharap,” mariin nitong diin, sa isang pahayag na ipinaskil ng administrasyon sa Facebook account nito.

Pero inamin din nitong maniningil ito ng P16,000 sa papasok na mga estudyante ng junior at senior high school. Mawawalan daw kasi ng trabaho ang mga guro at kawani ng paaralan sa pagpapatupad ng K-12 sa taong 2016-2017. Walang papasok na freshmen sa pamantasan at dadaan pa sila sa junior, at kalauna’y senior, high school. Ayon sa administrasyon, makapagpapasok ng dagdag na 10,000 mag-aaral para rito.

Pero sabi ng administrasyong De Guzman, walang aalalahanin ang papasok na mga estudyante, dahil popondohan naman daw ng Department of Education ang singil. Itinuro nila ang P22,000 na nakalaan kada estudyante, lagpas pa sa kasapatan ng panukalang P16,000.

Pero ipinakita ng mga grupo ng kabataan, kabilang ang PUP Central Student Council, ang dokumentong nagsasabi na gustong ipapasa ni De Guzman ang P16,000 bilang dagdag-bayarin. Pirmado umano ito ng Finance Committee at para sa approval ng Board of Regents (BOR) ng naturang pamantasan. Sa naturang listahan ng bayarin, may P5,000 tuition dito. Pero nandoon din ang iba pang bayarin tulad ng Cultural Fee, Sports Development Fee, at Student Information System (SIS) na pawang nagsitaasan ang halaga, kaya umabot sa P16,000 ang kabuuang halaga ng singil.

Tinanong ng grupong pangkabataan na Anakbayan kung saan napunta ang P410 Milyong badyet na nakalap mula sa iba pang bayarin na ito. “Bakit naniningil pa (ang administrasyon) ng mga bayarin kung may sobra naman pala? Dapat tigilan na ‘yung SIS Fee, Sports Development Fee na di napupunta sa atleta, Medical Fee, Insurance Fee (na wala namang insurance), ‘yung PE Uniform Fee (na wala namang uniform),” pahayag ng grupo.

Sinabi naman ng Kabataan Party-list, na kinakatawan ni Rep. Terry Ridon sa Kamara, na hindi pa aprubado ang sinasabing P22,000 na babalikatin ng DepEd. Hihilingin pa lang umano ang badyet para rito sa Department of Budget and Management.

Hanggang 50 porsiyento lang ang kayang ibigay ng departamento para sa papasok sa SUCs tulad ng PUP, ayon sa voucher system nito sa ilalim ng Government Assistance for Students and Teachers in Private Education o Gastpe. Kaya lalabas na hanggang P11,250 lamang ang babalikatin ng DepEd, taliwas sa iniulat ng administrasyon ng PUP, at kulang pa sa sinasabing panukala na P16,000.

Sinunog ng mga estudyante ang kopya ng tala ng mga bayaring pinaaapruba ng administrasyon sa Board of Regents. <b>Darius Galang</b>

Sinunog ng mga estudyante ang kopya ng tala ng mga bayaring pinaaapruba ng administrasyon sa Board of Regents. Darius Galang

Other School Fees

Matapos ang pulong ng BOR noong Marso 10, antimanong lumabas si De Guzman at humarap sa mga estudyante. Muli niyang iginiit na di magkakaroon ng dagdag-singil sa matrikula. Pero sabi pa ni De Guzman, hindi daw dapat nakikialam ang mga mag-aaral mula sa ibang paaralan sa isyung ito.

Pero kinuwestiyon ni Charina Claustro, opisyal ng College Editors Guild of the Philippines (CEGP) na nagtapos sa PUP noong nakaraang taon at ngayo’y convenor ng alyansang Rise 4 Education, ang kuwestiyunableng paniningil ng iba-ibang bayarin.

Last enrollment, naningil kayo ng PE Fee na P305. Tapos malalaman ko, hindi n’yo ibinigay ‘yung PE uniform. Naningil uli kayo ng panibagong P305 para makuha nila ‘yung uniform nila. Sige nga, sagutin ninyo, saan napunta ‘yung perang kinolekta n’yo sa kanila? Siningil n’yo iyon sa libu-libong estudyante,” tanong ni Claustro, na di naman umano sinagot ng presidente ng pamantasan.

Sinabi sa Pinoy Weekly ni Jules Asedillo, na mula sa Sports Development Office ng PUP, na marami ngang katanungan sa administrasyon tungkol sa Sports Development Fee. Sabi niya, mabigat sa kanya ang sitwasyon dahil isa siya sa mga nakipag-usap at nagkumbinsi sa mga estudyante na pumayag sa dagdag-singil. Tumaas ang singil na ito mula P92 noong 2012 tungong P150 sa kasalukuyan.

“Pinagsanib na ang lahat ng fees tulad ng State Colleges and University Athletics Association fee at athletic fee at iba pa rito,” paliwanag ni Asedillo.

Dito dapat umano kunin ang panggastos para sa 400 atleta at trainees, partikular para sa kanilang kagamitan, tirahan at pagkain, at maging ang allowance ng atleta. Pero nakakapagtaka umano kung bakit sa iba ang pinaggamitan ng halagang nalikom.

Itinuro niya ang pagpapagawa ng gym bilang halimbawa.

“Masakit dito, ‘yung kunin ang pondo para ipagawa ng mga sirang kagamitan sa gym. Hiningi mo sa mga estudyante ang para sa mga atleta, pero inililibre mo ‘yung gobyerno sa pagpapagawa nito when in fact may capital outlay na, dapat sa General Appropriations Act (GAA, o ang pambansang badyet para sa taon) ipinapasok (ng administrasyon) iyong mga proyektong gagawin sa basketball court, swimming pool o ano pa. Pero kinuha nila iyon sa pera na para sa mga atleta,” sabi pa ni Asedillo.

Aniya pa, ang pondong nalilikom sa Sports Development Fee — nagkakahalagang P20-M — ay nailalagay sa Special Trust Fund. “Isang malaking banga ito na puwedeng kumuha anytime, anywhere, anyhow. May discretion ang presidente kung saan ito gagastusin. Noong nakaraang taon, ang discretion o pasya nila kung saan gagastusin ay hindi sa pagkain ng atleta. Inilagay nila ito sa pagpapagawa ng swimming pool, oval, tennis court. Magandang gawin, pero bakit mo kukunin (ito) sa bulsa ng mga estudyante when in fact nasa GAA iyan,” paliwanag pa niya.

Mula sa P150 singil na para sa Sports Development Fee, magiging P2, 500 na ito. Ang SIS naman, na kasalukuyang sinisingil nang P225, ay nakalistang sisingilin ng P2,500.

“Sinisingil naman na iyong ibang bayarin na iyan ngayon,” ani Jess Ferrera, tagapangulo ng Central Student Council ng PUP, “Pero (sinisingil ito) sa napakataas na rate. Walang paliwanag doon sa papel na ibinigay, basta nakalagay doon ay P16,000.”

Sa tarangkahan ng PUP Sta. Mesa. <b>Darius Galang</b>

Sa tarangkahan ng PUP Sta. Mesa. Darius Galang

Karapatan sa pag-aaral

Inirereklamo rin ni Ferrera na walang konsultasyong ginawa ang administrasyon sa mga estudyante tungkol sa panukala.

“Iyong Board of Regents meeting, malinaw na gagawin lang siya para i-approve lang ang P16,000. Kaya ang hakbang ng mga estudyante ay huwag na talaga siya ituloy,” sabi ni Ferrera, hinggil sa protesta nila. Nagpunta silang mga estudyante, maging ang ilang atleta ng paaralan, sa PUP Taguig — para pigilin ang pag-usad at pag-aapruba ng panukala.

Samantala, sinabi pa ni Ferrera na pinangangambahan din nila ang epekto ng taas-singil na ito sa iba pang SUCs at pribadong mga eskuwela. “Kapag naaprubahan at napatupad ito sa PUP, lalong magkakaroon ng lakas-loob ‘yung ibang pamantasan, SUCs man o pribado, na magtaas din nang sobra-sobra. Kasi kung PUP nga na P12 lang (kada yunit) ay aangat tungo sa P16,000, sila pa kaya,” sabi pa niya.

Sinabi naman ng grupong pangkabataan na Anakbayan na dapat ding isisi ang deregulasyon ng gobyerno sa matrikula at mga bayarin. Siyempre, si Pangulong Aquino din ang pangunahing may responsabilidad sa polisiyang ito. “Ang patuloy na implementasyon ng Education Act of 1982, ang Commission on Higher Education Memo No.20 at programang K-12 ay palagiang dumudulo sa patuloy na pagtaas ng singil sa matrikula,” paliwanag ni Vencer Crisostomo, tagapangulo ng Anakbayan.

Sinabi pa ni Crisosomo na ipinapakita ng paglaban ng mga estudyante sa PUP na sa sama-samang pagkilos lang naigigiit ng mga estudyante ang kanilang karapatan sa edukasyon at paglaban sa mga taas-singil. “Nananatiling abot-kaya ang (bayarin sa) PUP dahil sa sama-samang pagpupunyagi ng mga estudyante at ng buong komunidad nito. Pagpapakita lamang (ito) kung paano ang militanteng pakikibaka ay nakakaambag sa pagbabago sa lipunan,” aniya.

]]>
http://pinoyweekly.org/new/2015/03/paglaban-ng-estudyante-sa-taas-bayarin-sa-pup/feed/ 0
Misteryo sa likod ng ‘Other School Fees’ http://pinoyweekly.org/new/2015/03/misteryo-sa-likod-ng-other-school-fees/ http://pinoyweekly.org/new/2015/03/misteryo-sa-likod-ng-other-school-fees/#comments Sat, 07 Mar 2015 16:41:39 +0000 http://pinoyweekly.org/new/?p=34095 Nagsindi ng kandila ang mga kaeskuwela ni Rosanna Sanfuego, ang estudyanteng nagkitil ng sariling buhay dahil diumano'y di mabayaran ang "other school fees" sa Cagayan State University. Photo courtesy of <b>NUSP</b>

Nagsindi ng kandila ang mga kaeskuwela ni Rosanna Sanfuego, ang estudyanteng nagkitil ng sariling buhay dahil diumano’y di mabayaran ang “other school fees” sa Cagayan State University. Photo courtesy of NUSP Cagayan Valley

Estudyante ng pharmacy si Mae Pauline Siocson sa Unibersidad ng Pilipinas sa Maynila. Bagamat may magulang pa siyang handang magtustos sa kanyang matrikula, naisipan na rin niyang maghanap ng trabaho para makatugon sa ibang pangangailangan sa eskuwela.

Part-time tutor ako. Kumikita ako ng Php 10,000-15,000 kada buwan,” kuwento ni Mae. “Siyempre, nakakatulong ito; mahal mag-pharmacy. Maraming bibilihin, tulad ng glassware at kung anu-ano pa.”

Hinahati niya ang kita niya para sa iba pang gastusin, tulad ng bayad sa dormitoryo (“Limang libo ito per month!”). Maliban dito, naglalaan si Pauline ng 25 porsiyento ng kanyang suweldo at allowance para sa pangangailangan at pandagdag sa kanyang matrikula.

Nang tanungin ng Pinoy Weekly tungkol sa iba pang bayarin labas sa matrikula ng paaralan, napabuntung-hininga na lang si Pauline: Alam niyang sobra-sobrang pabigat na iyun, pero wala siyang magawa kundi bayaran ito.

“Wala naman masyadong nagrereklamo sa other fees sa amin; Siguro sa tingin ko kasi maykaya mga tao,” sabi ni Pauline. “Karamihan sa college, ang concern nila ay grades.”

Idiniin ni Sarah Jane Elago, tagapangulo ng National Union of Students of the Philippines, na “exorbitant, dubious and redundant” ang iba pang bayarin bukod sa matrikula, na tinatawag nila na other school fees (OSF).

“Ang katangian ng OSF ay ’yung lahat ng binabayaran mo maliban sa tuition,” paliwanag ni Elago. Paliwanag niya, halimbawa nito ang miscellaneous fees. Pero sa kanyang salita, ang OSF ay “other, other, other school fees”. Ibig sabihin, tahasang lagpas pa sa miscellaneous fees.

PW march 8 memeSingiling di maipaliwanag

Weird” o kakaiba ang pagsasalarawan ni Pauline sa OSF. Marami sa mga ito, halos di maipaliwanag ng administrasyon ng eskuwela. “Hindi ko talaga alam kung saan ito pumupunta,” aniya. Binanggit niya ang ilang bayarin, tulad ng cultural, athletics, at energy fees. “Meron pang internet fee — kasama iyon lahat sa printed registration form.”

Hindi masagot ni Pauline kung dapat nga bang bayaran ng mga mag-aaral ang iba pang bayarin. “Siguro,” aniya, “kasi kulang din naman kami sa information. Hindi ko alam kung saan nila (school administration) inilalaan ’yung fees.”

“Matagal na itong ipinatupad (sa maraming pamantasan),” paglilinaw ni Elago. “Sa ating pag-aaral, andami palang schools na pagkadami-dami ang sinisingil na OSF. At kadalasan, ’yung binabayaran na OSF ay mas mataas pa kaysa sa binabayarang tuition.”

Inilinaw naman ni Elago na matagal na nilang itinatanong sa mga kolehiyo at pamantasan kung ano at para saan nga ba ang mga OSF na kanilang sinisingil sa mga estudyante.

“Halimbawa, sa University of the East, mayroon silang dental fee, pero may doktor lang pala sila kapag may event (ang eskuwela). Kaya walang palaging doktor; may nurse lang. At hindi kasinghalaga ’yung (available na) gamot at serbisyo sa aktuwal na binabayaran ng estudyante. From a consumerist perspective, the students are asking bakit ganito lang ang nakukuha namin in terms of facilities at marami pang iba,” paliwanag pa ni Elago.

Dugtong pa niya, bukod sa OSF ay may tinatawag pang “ghost fees,” na binabayaran pero hindi naman nakikita. “Katulad ng laboratory fees. Sa University of San Carlos sa Cebu, may lab fee sila, pero wala namang laboratory. May laboratory fee raw kasi ’yung kuwarto na ginagamit nila ay may aircon (air conditioning).”

May pare-parehong fees daw sa mga paaralan, tulad ng naunang mga nabanggit. Nag-iiba ang ilang bayarin ng mga ito sa bawat pamantasan o paaralan. Mayroon diumanong “shop fee” sa teknikal na mga paaralan tulad ng Technological University of the Philippines. Ginagawa na ngang katatawanan ang katawagan sa ilang singilin, tulad ng “lifelong relations fee” sa Central Philippine University.

“Ang biro nga namin doon: Kapag binayaran ba namin iyan ay magkakaroon kami ng karelasyon (boyfriend o girlfriend)? Iyon pala, ang ibig sabihin noon, once na nag-enroll ka sa paaralang iyon, may prebilehiyo ka nang tawagin ang sarili mo bilang taga-school na iyon,” sabi pa ni Elago.

Posible umanong nagagamit naman talaga ang OSF sa eskuwela. “Pero ang punto’y dapat sakop na lahat ng pangangailangan mo (sa eskuwela) doon sa tuition na binayaran mo,” sabi pa niya. Kasi bakit pa may matrikula, kung hindi naman ito para sa pangangailangan ng mga estudyante? Maliban na lang kung pangunahing layunin na talaga ng eskuwelahan ang kumita — at sekundaryo na lang ang pagbibigay-edukasyon sa mga estudyante.

“Iyang tuition, at ang OSF, ay nagiging balon para sa mas malalaking kita ng mga paaralan,” diin pa ni Elago.

Sa estadistika ng Budget of Expenditures and Sources of Financing 2012-2015 ng Department of Budget and Management (DBM), napag-alamang nagbabayad ang bawat isang estudyante sa 1.1 milyong mag-aaral sa pampublikong kolehiyo ng aabot sa P12,000 mula sa taong 2010 hanggang 2013.

Tantiya ng Kabataan Party-list, umabot na ng kabuuang P13.5 Bilyon ang nakolekta ng lahat na mga paaralan sa loob lang ng apat na buwan.

Protesta ng Rise for Education (R4E) Alliance sa harap ng Commission on Higher Education (CHED) para ipanawagan nila ang "pagpatay sa kabataan" sa pamamagitan ng pagpigil sa taa-singil sa matrikula at pagpataw ng kung anu-anong "other fees". Photo courtesy of <b>NUSP</b>

Protesta ng Rise for Education (R4E) Alliance sa harap ng Commission on Higher Education (CHED) para ipanawagan nila ang “pagpatay sa kabataan” sa pamamagitan ng pagpigil sa taa-singil sa matrikula at pagpataw ng kung anu-anong “other fees”. Photo courtesy of NUSP

Problema sa SUCs

Isang problemang kinaharap ng state universities and colleges (SUCs) ang kakulangan ng pondo dahil sa papaliit na subsidyong tinatanggap ng mga ito sa gobyerno. Napipilitan tuloy ang mga itong gumawa ng mga hakbang para makalikom ng sariling pondo.

Isang ehemplo rito ang pagpapaupa ng UP Diliman ng lupa sa Ayala Land Inc. para sa Technohub — isang technopark ng malalaking IT companies at call centers — sa Commonwealth Avenue, Quezon City. Natulak din ang UP Diliman na ipa-lease ang lupang dating kinatatayuan ng UP Integrated School upang bigyang puwang ang UP Town Square na pagmamay-ari rin ng Ayala Corp.

Isang paraan ang OSF para magkaroon ng dagdag na kita ang paaralan. Makikita sa kabuuang nalikom ng 110 SUCs ang papalaking kita mula sa OSF. Lumaki ang kita ng SUCs nang aabot sa 60 porsiyento—mula P2.6-B noong 2010 hanggang sa P4.1-B nitong 2013. Tantiya ng DBM, maaari itong umabot sa P4.4-B sa 2015. Ibig sabihin, kalimutan na ang pagiging public university ng UP at iba pang SUCs—inihahanda na ang pagiging pribado (at kumikita) nito.

Sa pambansang average, nagbabayad ng P3,268 ang bawat mag-aaral na nasa SUC para lamang sa OSF.

Sa unang tingin, mukhang mura pa rin ang binabayarang ito. Pero kung ilalapat ito sa situwasyon ng Polytechnic University of the Philippines (PUP), makikita ang malaking diperensiya. Sa isang paaralan na naniningil ng P12 kada yunit na matrikula, di hamak na mas malaki ang nalikom ng paaralan sa OSF kaysa sa matrikula.

Datos muli ng DBM ang nagpapakita na nakakolekta ng P458.6-M sa tuition mula 2010 hanggang 2013 ang PUP. Ikumpara ito sa P709.7-M na nalikom ng naturang pamantasan mula sa OSF sa parehas na mga taon. Ibig sabihin, kahit napakamura ng matrikula sa PUP, makakalikom pa rin ng malaking kita ang pamantasan dahil sa OSF.

Nakakabahala ang datos na ito, ayon kay Kabataan Party-list Rep. Terry Ridon. “Sa loob lang ng apat na taon, nakakolekta ang mga SUC ng halaga na maaaring maipagawa ng 1,000 kilometrong farm-to-market roads, o ng 3,000 health centers,” sabi niya. Sinabi rin ni Ridon na para lang sa OSF ang datos.

“Isipin mo pa kung gaano kalaking pondo ang kinukuha sa mga estudyante sa matrikula,” aniya.

Komersiyal na edukasyon

Isa lang ang pangongolekta ng OSF sa mga ehemplo ng komersiyal na oryentasyon ng sistema ng edukasyon sa Pilipinas.

Sa tunguhing ito ng SUCs, malinaw ang tulak ng administrasyong Aquino na lalong isapribado ang tertiary education sa gawa. Ibi nitong sabihin na gusto ni Aquino na kumikita ang pampublikong mga pamantasan at kolehiyo at ilayo ito sa abot-kamay ng milyun-milyong maralitang kabataan sa buong bansa.

Samantala, tinanong ng Pinoy Weekly si Pauline kung ano ang dapat niya gawin para mabago ang kalagayan niya at maibasura ang di-makatarungang paniningil ng OSF. Sabi niya, di siya sigurado. Tulad ng maraming estudyante, nagsisimula pa lang ang pagkamulat ng mga tulad niya sa pangangailangan ng sama-samang pagkilos ng mga estudyante para mabago ang mapang-aping sistema.

Samantala, para kay Elago, pagkakataon ang kampanya kontra sa OSF para makita ng kapwa niyang mga estudyante na may disenyo ang Estado na gawing mas komersiyalisado ang edukasyon sa bansa. Pagkakataon ito para ipakitang hindi pabor sa kabataan ang administrasyong Aquino, kundi pabor sa iilang malalaking negosyante na nais kumita mula sa tertiary education.

Sinabi pa niya na nag-aambag ang OSF sa kabuuang tumitinding komersiyalisasyon ng edukasyon at sa pagtindi ng kawalan ng akses sa edukasyon ng dumaraming kabataang Pilipino.

Ang tindig naming mga estudyante ay maibasura ang lahat ng OSF. Isa itong manipestasyon ng malalang kalagayan at krisis sa edukasyon,” pagtatapos ni Elago.

(Editor’s Note: Matapos maisulat ang artikulong ito, lumabas sa balita ang pagpapakamatay diumano ng isa na namang estudyante, si Rosanna Sanfuego, dahil di raw makapagbayad ng ‘other school fees’ sa Cagayan State University. Pinaiigting ngayon ng mga grupo ng kabataan tulad ng NUSP ang kampanya laban sa maanomalyang pangongolekta ng mga bayarin.)

]]>
http://pinoyweekly.org/new/2015/03/misteryo-sa-likod-ng-other-school-fees/feed/ 0
‘Edukasyong ginagawang negosyo,’ muling kumitil ng buhay ng kabataan http://pinoyweekly.org/new/2015/03/edukasyong-ginagawang-negosyo-muling-kumitil-ng-buhay-ng-kabataan/ http://pinoyweekly.org/new/2015/03/edukasyong-ginagawang-negosyo-muling-kumitil-ng-buhay-ng-kabataan/#comments Wed, 04 Mar 2015 16:35:05 +0000 http://pinoyweekly.org/new/?p=34035 Meme na pinakalat ng NUSP matapos mabalitaan ang sinapit ng isa na namang Iskolar ng Bayan na si Rosanna Sanfuego.

Meme na pinakalat ng NUSP matapos mabalitaan ang sinapit ng isa na namang Iskolar ng Bayan na si Rosanna Sanfuego.

Ang 16-anyos na si Rosanna Sanfuego ang pinakahuling biktima ng komersalisayon sa edukasyon.

Ito ang sabi ng iba’t ibang grupo ng kabataan matapos kitilin ni Rosanna ang sariling buhay noong Pebrero 25. Matapos ito ng pag-text niya sa kapatid na lalaki na hindi siya nakapagbayad ng mga bayarin sa Cagayan State University (CSU) sa Tugegarao City, Cagayan kaya di nakakuha ng midterm examination.

“Nakapanlulumong isipin na di pa natuto ng leksiyon ang gobyernong Aquino. Ilan pang mga ‘Iskolar ng Bayan’ ang masasakripisyo sa altar ng mga kapitalista-edukador bago nito ititigil ang mga taas-matrikula at maintindihang karapatan ang edukasyon at hindi prebilehiyo,” sabi ni Vencer Crisostomo, tagapangulo ng Anakbayan.

Pakikiramay

Nakiramay ang mga grupong National Union of Students of the Philippines (NUSP), League of Filipino Students (LFS) at Anakbayan sa kaanak at mahal sa buhay ni Rosanna.

“Pinatay siya ng mga polisiya ng deregulasyon ni Aquino sa edukasyon. Inilagay ng walang habas na taas-singil sa matrikula at iba pang bayarin ang kabataan sa miserableng mga sitwasyon na nagtutulak sa marami sa kanila na kitilin ang sariling buhay,” sabi ni Charisse Bañez, pambansang tagapagsalita ng LFS.

Samantalang sinasabi ng administrasyon ng CSU, isang state university, na wala itong sinisingil na matrikula mula 2009, sinabi ng NUSP na napag-alaman namang naniningil ito ng P2,000 hanggang P4,000 na miscellaneous o other school fees (OSF).

Matagal nang ikinakampanya ng NUSP, LFS, Anakbayan at iba pang grupo ng kabataan sa administrasyong Aquino at Commission on Higher Education na rendahan nito ang pagtaas ng singil ng matrikula at OSF ng mga pampubliko at maging pribadong pamantasan at kolehiyo.

“Pinakikita ng mga kampus ng CSU kung paano ang kulang na subsidyo ng gobyerno sa edukasyon ay naglilikha ng pagtaas at pagpataw ng OSF, bukod pa pagkakaroon ng bulok na pasilidad, pagkaunti ng mga ineempleyong kawani ng paaralan, at pagtaas ng drop-out rate ng mga mag-aaral,” pagpapalawig ni Sarah Jane Elago, tagapangulo ng NUSP.

Napag-alaman din ng NUSP na pinag-aaralan na raw ng CSU na ibalik ang paniningil ng matrikula sa mga estudyante nito.

Samantala, pinabulaanan din ng isang residente ng Tugegarao na nakiramay sa kaanak ni Rosanna ang naunang balita na tumulong na ang administrasyon ng CSU sa kaanak.

(S)ince her death last February 25, 2015, not a single CSU official nor faculty has shown up at the wake. There were probably only three floral arrangements there and I can not find CSU’s there,” sabi ni Raul Ting ng Tugegarao City, sa kanyang Facebook post gabi ng Marso 4. Sabi niya, hanggang alas-tres ng hapon siya nakiramay sa burol noong araw na iyon.

Sinabi rin sa kanya ng kapatid na babae ni Rosanna na walang dumating na opisyal o kinatawan ng CSU hanggang 10:04 ng gabi, nang tawagan siya ni Ting.

Dugo sa kamay ni Aquino

“Dagdag itong patak-ng-dugo sa kamay ni Aquino. Pinahamak si Rosanna ng gobyerno na tumalikod sa tungkulin nitong tiyakin ang karapatan sa edukasyon ng ating kabataan,” sabi naman ni Joms Salvador, pangkalahatang kalihim ng Gabriela.

Sinabi naman ni Kamil Manangan, tagapagsalita ng Gabriela-Youth, na di na maitatanggi ni Aquino na hindi isolated case ang nangyari sa mga tulad nina Rosanna.

“Hanggang patuloy ang pagpapatupad ni Aquino ng mapanupil na mga polisiya tulad ng Roadmap to Public Higher Education Reform (na naglalayong tanggalin ang suporta ng Estado sa pampublikong mga pamantasan at kolehiyo), hindi mawawalan ng mga Rosanna at Kristel (Tejada) ang bansa,” sabi ni Manangan.

Si Kristel Tejada ang estudyante sa Unibersidad ng Pilipinas-Maynila na nagkitil din ng sariling buhay noong Marso 13, 2013 dahil diumano di makabayad sa matrikula.

Halos walong taon na rin ang nakalipas matapos magpatiwakal si Marianette Amper, 12, mag-aaral sa Davao City, dahil sa kahirapan at depresyon.

Naganap ang pagkitil ni Rosanna sa sariling buhay ilang araw bago ang Pandaigdigang Araw ng Kababaihang Anakpawis sa Marso 8, kung kailan pangungunahan ng Gabriela ang pagpanawagan sa pagbibitiw ni Pangulong Aquino dahil sa iba’t ibang kasalanan. Kabilang dito ang pagsasapribado sa pampublikong mga serbisyo tulad ng edukasyon at serbisyo-medikal.

“Ang kamatayan ni Rosanna ay nagpapakita lamang ng komersiyal at mapaniil na mukha ng edukasyon sa bansa. Itinutulak nito ang mga mag-aaral na itapon ang kanilang pangarap maging ang kanilang mga buhay,” dagdag na pahayag ni Femie Galapon, pangalawang tagapangulo ng NUSP sa Cagayan Valley.

Maliban sa paglahok sa protesta sa Marso 8, nanawagan ang mga grupo ng kabataan na lumahok sa rali sa harap ng Commission on Higher Education sa Marso 6.

Gugunitain din ng mga grupo ng kabataan ang Marso 13, na anibersaryo ng pagkamatay ni Kristel, bilang “National Day of Walkout Against Tuition and Other School Fees Increases.”

]]>
http://pinoyweekly.org/new/2015/03/edukasyong-ginagawang-negosyo-muling-kumitil-ng-buhay-ng-kabataan/feed/ 0
Kabataan, nakakasa sa ‘Days Of Rage’ para pababain sa puwesto si Aquino http://pinoyweekly.org/new/2015/02/kabataan-nakakasa-sa-days-of-rage-para-pababain-sa-puwesto-si-aquino/ http://pinoyweekly.org/new/2015/02/kabataan-nakakasa-sa-days-of-rage-para-pababain-sa-puwesto-si-aquino/#comments Thu, 19 Feb 2015 02:03:03 +0000 http://pinoyweekly.org/new/?p=33702 Muling nagsunog ng watawat ng Estados Unidos (US) ang iba't ibang grupo ng kabataan sa harap ng embahada ng US para iprotesta ang pakikisangkot ng gobyerno nito sa pagdanak-ng-dugo sa Mamasapano. <b>Kontribusyon</b>

Muling nagsunog ng watawat ng Estados Unidos (US) ang iba’t ibang grupo ng kabataan sa harap ng embahada ng US para iprotesta ang pakikisangkot ng gobyerno nito sa pagdanak-ng-dugo sa Mamasapano. Kontribusyon

Malawakang pagliban sa klase at protesta ang panawagan ng progresibong mga grupo ng kabataan sa mga susunod na mga araw.

Ang mensaheng nais iparating nila: “Hustisya, pananagutan at pagbabago” sa pagdanak-ng-dugo sa Mamasapano, Maguindanao na ikinasawi ng 44 miyembro ng Special Action Force ng Philippine National Police, 18 kasapi ng Moro Islamic Liberation Front, at di-bababa sa dalawang sibilyan.

Sinabi ng mga grupo na dahil sa kanyang pananagutan sa madugong insidente, dapat nang magbitiw sa puwesto si Pangulong Aquino.

Pamumunuan ng Youth Act Now, alyansa ng higit 100 grupo ng kabataan, ang serye ng mga pagkilos.

Kasapi sa naturang alyansa  ang National Union of Students of the Philippines, College Editors Guild of the Philippines, Office of the Student Regent ng University of the Philippines System, Polytechnic University of the Philippines System Student Council at Student Regent nito, at mga konseho ng mag-aaral mula sa Philippine Normal University, University of Santo Tomas, University of the East, at San Beda College.

Lalahok din ang iba pang grupo ng kabataan sa pangunguna ng Anakbayan, League of Filipino Students, Student Christian Movement of the Philippines, at Kabataang Artista Para sa Tunay na Kalayaan.

Sa kanilang unity statement, isinalarawan nilang “failure of leadership,” ang nangyari sa Mamasapano, gayundin sa iba pang krisis na dinaanan ng bansa noong nakaraan.

Binanggit nila ang ilan pang kapabayaan at kamalian ng administrasyong Aquino tulad ng palpak na relief and rehabilitation efforts para sa mga biktima ng bagyong Yolanda, ang pagsisi nito sa nakaraang administrasyon sa pagtaas ng kahirapan sa bansa, at paglaganap ng korupsiyon partikular ang pagpapatupad ng ilegal na Disbursement Acceleration Program.

Sinabi naman ni Vencer Crisosotomo, tagapangulo ng Anakbayan, na panahon na para kumilos at ipakita ng kabataan ang pinagsanib na lakas upang matapos ang paghahari ng impunity sa bansa sa pamamagitan ng pagpapanagot kay Aquino.

“Hindi na natin dapat hayaan pang may mangyari pang kamatayan sa ilalim ng korap, papet at kontra-mamamayan na gobyerno,” sabi niya.

Diin ni Crisostomo, ang panawagan ng patuloy at papalakas na pagkilos upang aniya’y “mailantad ang US-Aquino cover-up sa insidente sa Mamasapano, hanggang tuluyang hiyain ang kasalukuyang gobyerno na magbitiw at itulak ang tunay na pagbabagong pansistema.”

Panawagan niya kasama ng mga grupong kabataan ang “transition council” upang mamili ng susunod na mamumuno sa senaryo na magbibitiw sa pagkapangulo si Pangulong Aquino.

Nauna na silang magsagawa ng kilos protesta nitong Pebrero 17 sa harapan ng embahada ng Estados Unidos. Isang bandila ng US ang kanilang sinunog, simbolo ng protesta nila laban sa pagkakasangkot ng gobyerno ng US sa insidente sa Mamasapano.

Nagsagawa rin ng candle-lighting ceremony ang YAN para sa patuloy na paghingi ng katotohanan at pananagutan sa nangyari sa Mamasapano.

Dugtong pa ni Crisostomo na nakakasa ang serye ng campus walk-outs, noise barrage activities at mass demonstrations sa Biyernes, Pebrero 20.

Panawagan pa ng mga kabataang grupo ang isang “human chain” sa Pebrero 25, araw ng paggunita ng Edsa Revolution 1, habang ikinasa rin nila ang pambansang araw na tinaguriang “Day of Rage” at martsa tungong Mendiola naman ang isasagawa sa Pebrero 27.

]]>
http://pinoyweekly.org/new/2015/02/kabataan-nakakasa-sa-days-of-rage-para-pababain-sa-puwesto-si-aquino/feed/ 0
Estasyon ng tren, sinugod ng kabataang tutol sa taas-pasahe http://pinoyweekly.org/new/2015/01/estasyon-ng-tren-sinugod-ng-kabataang-tutol-sa-taas-pasahe/ http://pinoyweekly.org/new/2015/01/estasyon-ng-tren-sinugod-ng-kabataang-tutol-sa-taas-pasahe/#comments Sun, 25 Jan 2015 10:41:36 +0000 http://pinoyweekly.org/new/?p=33463 Sinugod ng kabataan estastyon ng tren sa Legarda sa Maynila laban sa dagdag-singil sa pasahe. <strong>Pher Pasion</strong>

Sinugod ng kabataan ang estastyon ng tren sa Legarda sa Maynila laban sa dagdag-singil sa pasahe. Pher Pasion

Hindi nagpaawat ang kabataan sa pagprotesta sa harapan mismo ng Light Rail Transit (LRT) 2 sa Legarda Street sa Maynila kontra taas-pasahe sa tren.

Para sa iba’t ibang organisasyon ng kabataan, dagdag pasakit umano sa kanila at sa kanilang mga magulang ang dagdag na pasahe sa tren.

Naniniwala sila na di makatarungan ang ipinatupad na dagdag na pasahe lalo na’t sa pribadong interes mapupunta ang kita mula sa dagdag-singil at hindi sa pagpapabuti ng serbisyo sa tren.

Pahirap sa estudyante

Sa estudyante tulad ni Lester Artade, second year sa National University sa kursong business and accountancy, malaking tulong ang dating abot-kaya pang pamasahe sa LRT 2. Pero ngayon, kinakain na nito ang kalahati ng kanyang baon.

“Magkano lang baon namin, P100–tapos mamasahe pa kami. Sa Marikina pa ako umuuwi, pagdating ko dito pagkain ko pa. Magkano pa gagastusin ko? Malaki na yung maitutulong sa pangkain at iba pang gastusin sana (sa eskuwelahan),” ayon kay Artade sa Pinoy Weekly.

Para naman kay Rey Herminio, na nasa ikatlong taon sa kursong civil engineering sa University of the East, walang karapatan na magtaas ng singil ang pamunuan ng tren dahil hindi naman napapaunlad ang serbiyo sa mga mamamayan.

Katulad ni Artade, malaking porsiyento ng baon ni Herminio ang napupunta lang sa pamasahe mula sa kanilang tirahan sa Quezon City. Mahigit P40 ang kanyang ginagastos sa pamasahe mula sa P100 baon niya sa isang araw.

“Tama ‘yung ginagawa nila (mga nagpoprotesta) dahil wala namang ginagawa ang management (ng LRT) para ayusin ang serbisyo nila. Tulad ngayon, domuble ang pamasahe ko sa parehong serbisyo na natatanggap ko sa tren,” ani Herminio.

Pribatisasyon sa ilalim ng programang Public Private Partnership, ang itinuturong dahilan ng kabataan sa pagtataas ng singil sa pasahe sa tren. <strong>Pher Pasion</strong>

Pribatisasyon sa ilalim ng programang Public Private Partnership, ang itinuturong dahilan ng kabataan sa pagtataas ng singil sa pasahe sa tren. Pher Pasion

Di sa serbisyo

Sa maraming pahayag ni Department of Transportation and Communication (DOTC) Sec. Joseph Emilio Abaya para ipagtanggol ang taas-singil, inaamin niyang mapupunta sa pribadong sektor ang kita rito.

“Hindi naman pala sa pagpapaganda ng tren mapupunta ang dagdag-singil sabi mismo ni DOTC Sec. Joseph Emilio Abaya. Saan mapupunta? Sa mga bulsa ng mga Ayala, sa bulsa ni Pangilinan, sa bulsa ng mga negosyante,” ani Einstein Recedes, tagapangulo ng Student Christian Movement of the Philippines (SCMP).

Dagdag pa ni Recedes, walang ginagawang pagpapaunlad ang pribadong sektor sa pagpapatakbo ng mga linya ng tren. Walang anumang ginhawang nakukuha ang mga mamamayan sa mahahabang pila, bulok na mga tren, siksikan, at iba pang kalunus-lunos na kalagayan ng tren at mga komiyuter sa kamay ng pribadong sektor.

“Bulok na nga ang serbisyo, may gana pa silang magtaas. At ang pagtataas hindi pa sa serbisyo mapupunta, sa mga bulsa nila!” ayon kay Recedes.

]]>
http://pinoyweekly.org/new/2015/01/estasyon-ng-tren-sinugod-ng-kabataang-tutol-sa-taas-pasahe/feed/ 0
Ilang minutong kabanalan http://pinoyweekly.org/new/2015/01/ilang-minuto-ng-kabanalan/ http://pinoyweekly.org/new/2015/01/ilang-minuto-ng-kabanalan/#comments Sat, 17 Jan 2015 17:06:20 +0000 http://pinoyweekly.org/new/?p=33279 Mainit na sinalubong ng mga deboto si Pope Francis.  Macky Macaspac

Mainit na sinalubong ng mga deboto si Pope Francis. Macky Macaspac

PW-POPE-FRANCIS-SA-PINAS-iconNakakapangilabot makita ang libu-libong tao na nakahilera sa kalsada, sa gitna ng init ng araw at panaka-nakang ambon.  Halu-halo ang mga tao: bata’t matanda, babae at lalaki, may mga kaya sa buhay at marahil ang pinakamaraming mahihirap.  Hindi nila alintana ang ilang oras na pagtayo sa gilid ng kalsada, ibabaw ng mga concrete barrier at mga upuan para lamang masilayan ang kanilang hininihintay – ang Santo Papa.

Siyempre, hindi rin maaalis ang mga mamamahayag at litratista na matiyagang nag-abang sa mga rutang pagdadaanan niya. Ako naman, naatasang kumuha ng mga larawan ng kaganapan: Una, sa Apostolic Nunciature sa Taft pagdating ng Santo Papa; ikalawa, sa Nagtahan Bridge patungong Palasyo ng Malakanyang; at sa Manila Cathedral. Nakakuha naman ako ng matinong larawan ni Santo Papa pagdaan niya sa Nagtahan. Matapos nito, kagyat akong lumisan patungong katedral para doon kumuha ng larawan. Pero alam ko, hindi na ako makakapunta sa lugar na inilaan  para sa mga midya. Puno na kasi ang Plaza Roma at maging ang mga daan sa palibot nito.

SAKSI ICONTama ang sapantaha ko, dahil pagdating ko sa paanan ng McArthur Bridge, sarado na ito. Buti na lang at may mga pedicab at traysikel na nag-aalok ng sakay patungong Intramuros.

“Bente kada tao, Intramuros,” alok sa akin ng barker.  Sumakay ako sa isang traysikel at binaybay ang gilid ng Ilog Pasig at lumabas sa Del Pan Bridge patungo sa likod ng Intramuros.

Habang binabaybay ang gilid ng ilog, napansin ko ang mga taong tila hindi alam na darating ang Santo Papa. Nasa kabila sila ng ilog. Tuloy ang buhay nila–mga batang naglalaro sa tabi ng kanilang barung-barong, mga nanay na inaalisan ng kuto ang anak, hubad na batang naliligo, isang lalaking naghahanda ng kariton ng kanyang panindang gulay.

Ang kaibahan, ang malaking tarpaulin ng mga manggagawang nakawelga: “Welcome Pope, Stand with Us against Corruption and Greed,” ang mga salitang nakasaad.

Hindi ko sila pinag-aksayahan ng oras dahil nakatuon ang isip ko na makarating sa katedral bago dumating ang Santo Papa.

Sa wakas, sa pinakamabilis na paraan, narating ko ang likod ng Intramuros. Humalo ako sa mga nag-aabang sa motorcade, nakipagkuwentuhan sa mga deboto na nag-aabang. Pero hanggang sa sandaling iyon, hindi ko pa rin alam kung ano ang aking isusulat na kuwento.

Ang batang si Paks kasama ang mag-asawang balikbayan mula sa Canada na nagboluntaryong itabi siya sa kanila. Macky Macaspac

Ang batang si Paks kasama ang mag-asawang balikbayan mula sa Canada na nagboluntaryong itabi siya sa kanila. Macky Macaspac

Habang kumukuha ako ng larawan ng mga debotong may dala-dalang imahe ng Sto.Nino de Tondo, may rumehistro sa aking mata: isang batang palakad-lakad sa gitna ng kalsada labas sa security cordon ng mga pulis. Agad naman siyang tinawag ng isang pulis at sinabihang huwag gigitna. Tamang-tama, sa tabi ko pumuwesto ang bata. Nang tingnan ko, isa siyang batang lansangan, nakaapak, marumi ang damit.

Sumagi sa aking isipan na ito ang aking isusulat. Agad ko siyang kinausap, habang isang mag-asawang balikbayan mula sa Canada ang nagboluntaryong itabi nila sa kanila ang bata, at isang ale ang nagbigay ng kendi sa kanya.

Nasasabik daw siyang makita ang Santo Papa. “Gusto ko siyang makita nang personal,” sabi niya na sa akin.  Hindi naman daw palaboy, nakatira sila sa piyer at ang nanay niya ay barker o tagatawag ng pasahero ng mga dyip. Kaso nakakulong ang kanyang ama sa hindi niya alam na dahilan. “Paks” ang tawag sa kanya ng kanyang mga kakilala.

“Sasabihin ko na ipagdasal niya na walang madidisgrasya sa amin at sana hindi na kami maghirap,”  sagot niya sa tanong ko na ano ang sasabihin niya sa Santo Papa kung sakaling makausap niya nang personal.

Ilang minuto pa lamang kaming nag-uusap nang dumating ang motorcade ng Santo Papa. Sandali ko siyang nakalimutan. Pero nang lumagpas ang motorcade, natanaw ko ang bata na tuwang-tuwang pinanood ang kuhang video ng mag-asawang balikbayan. Hindi ko na siya ulit nalapitan dahil sa humugos na ang maraming tao papunta sa direksiyon ng katedral.

Muli, naglakad-lakad ako pabalik sa direksiyon ng  Del Pan. Nanghihinayang ako na hindi ko nakuha ang reaksiyon ng bata matapos niyang masulyapan ang Santo Papa.

Naglalakad ako at kumkuha ng mga larawan ng mga taong naghihintay sa misa na ipapalabas sa isang wide screen. Nasulyapan ko naman ang isang 10-anyos na bata: nakadaop ang kanyang mga palad at tila nanginginig, sa kanyang paanan ang isang balde na puno ng mais.

Tumigil ako at lumapit sa kanya, sabi ko, “Kuya, marami ka na sigurong benta ano?  Maraming tao eh.”

“Wala pa po akong benta kuya,” sagot niya sa akin, na tila naiiyak.

Pakiramdam ko, parang kabado ang bata. Siguro dahil sa excitement na nakita niya ang  Santo Papa. Puwedeng kinakabahan siya dahil wala pa siyang benta. Puwede rin namang pareho.

Para sa ilang bata, pagkakataon din ang dami ng tao na sumalubong kay Pope Francis paraka kumita at makatulong sa pmailya. Macky Macaspac

Para sa ilang bata, pagkakataon din ang dami ng tao na sumalubong kay Pope Francis paraka kumita at makatulong sa pamilya. Macky Macaspac

Matapos kong magpakilala, tinanong ko siya kung nakita ba niya ang Santo Papa at kung ano ang naramdaman niya nang dumaan ito.

Nakumpirma ko na kinakabahan pa nga siya matapos niyang makita ang Santo Papa at bumalik sa pagtitinda. “Kinakabahan kasi ako nang tumawid ako para makita si Pope Francis, iniwan ko paninda ko sa Tito ko eh,”sagot niya.

“Pero wala ka pang benta,” sabi ko.

“Oo nga kuya, bili ka na naman, sampung piso,” sabi niya akin.

Dahil sa hindi pa naman ako nakakaramdam ng gutom, inialok ko na lang siya ng tulong.

“Sige, tulungan na lang kita magbenta,” sabi ko, sabay alok sa isang aleng dumadaan, nagtanong kung magkano at hindi bumili.

Habang naghihintay ng aaluking nagdadaraan, muli kaming nagkuwentuhan. Nag-aaral pa raw siya, grade two at galing ang kanyang pamilya sa probinsiya ng Mindoro. Ang tatay niya, isa ring vendor at sa isang karinderya naman nagtatrabaho ang kanyang nanay. “Hindi ko na maalala kung bakit kami umalis sa Mindoro. Bata pa ako noon, six years old yata,” ani Rod (di tunay na pangalan).

Habang nagkukuwnetuhan kami, may lumapit na mag-ina sa aming inalok namin na bumili ng mais. “Bili na kayo ale, P10 lang,” sabi niya. Hiniritan ko naman ang mag-ina na bumili na at wala pang benta ang bata.

Hindi ko alam kung napilitan dahil nandoon ako at nakabalagbag sa dibdib ko na ako’y midya, bumili ng isang piraso ang mag-ina. Pag-abot ng kanilang bayad na isandaang piso, sabi ng bata, “naku ate wala akong panukli, wala pa talaga akong benta.” Inabot pa rin ng bata ang pera at sinabing ipapalit na lang niya sa ibang vendor.

Pagkalayo ng bata sa kanyang paninda at sa amin, sinabi ng anak ng ale na huwag nang kunin ang sukli. Agad namang nakabalik ang bata at sinabing, “ate, walang barya eh,” sabay abot sa dalawang tig-P50 pesos.

“Sige, sa iyo na lang lahat iyan,” sabi naman ng aleng nakilala kong si Milagros Yacat.

Bagamat nagulat ang bata, atubili pa rin siyang itago ang pera. Nang makalayo na ang mag-ina na nakangiti sa kanya, saka na lamang niya itinago ito.

Samantalang ipinagpatuloy namin ang kuwentuhan, panalangin daw ni Rod, tulad din ni Paks, na matapos na ang kanilang paghihirap. “Sana ipagdasal ako ni Pope Francis na makatapos ng pag-aaral at hindi na kami maghirap,” aniya.

Habang ikinukuwento niya na masayang masaya siya na nakita niya ang Santo Papa, nasa bahaging homily na ang misa sa loob ng katedral. Dito na ako nagpaalam sa batang nagtitinda na mais.

Pinapanood ko at pinapakinggan ang  mga salita ng Santo Papa. Hindi ko maiwasan na isipin kung naisasapuso nga ba ng mga nagsisimba ang tunay na  kahulugan ng mga salita at adbokasiya ng Santo Papa.

Naalala ko tuloy ang gabing dumating ang Santo Papa, nang makapasok siya sa pansamantalang tirahan sa Papal Nunciature. Nakasakay ako sa isang dyip na puno ng mga debotong galing sa salubong. At habang binabaybay ang kahabaan ng Taft, may sumampang batang namamalimos. Nang tingnan ko ang mga pasahero, hindi man lang sumulyap sa batang nag-abot ng sobre. Ang iba nga sa kanila, nakasuot pa ng t-shirt na nakatatak ang tema ng pagdalaw ng Santo Papa.

Pero wala ni isa man ang nagbigay ng limos sa bata.

]]>
http://pinoyweekly.org/new/2015/01/ilang-minuto-ng-kabanalan/feed/ 0
DOTC, sinugod ng kabataan dahil sa taas-pasahe sa MRT, LRT http://pinoyweekly.org/new/2015/01/dotc-sinugod-ng-kabataan-dahil-sa-taas-pasahe-sa-mrt-lrt/ http://pinoyweekly.org/new/2015/01/dotc-sinugod-ng-kabataan-dahil-sa-taas-pasahe-sa-mrt-lrt/#comments Wed, 07 Jan 2015 01:13:02 +0000 http://pinoyweekly.org/new/?p=33078 Nagpiket ang kabataan sa harapan ng Department of Transportation and Communication para ipatigil ang taas-pasahe sa MRT at LRT. <strong>Pher Pasion</strong>

Nagpiket ang Kabataan sa harap ng Department of Transportation and Communication para ipatigil ang taas-pasahe sa MRT at LRT. Pher Pasion

Nagprotesta ang grupo ng kabataan sa harap mismo ng tanggapan ng Department Transportation and Communication (DOTC) sa Mandaluyong City para ipatigil ang dagdag-pasahe sa tatlong tren sa Metro Manila.

Ayon sa Kabataang Artista para sa Tunay na Kalayaan (Karatula) at Anakbayan ang nasabing protesta, hindi makatarungan ang taas-pasahe sa Metro Rail Transit (MRT-3) at Light Rail Transit LRT-1 at LRT-2) dahil dapat na pampublikong serbisyo ito sa mga mamamayan.

Hirap na umanong makapasok sa mga pamantasan ang kabataan dahil sa taas ng singilin sa mga unibersidad. Isang malaking pasanin pa ang pagtaas ng pamasahe sa MRT at LRT, ayon sa grupo.

“Maraming kabataang estudyante ang lubhang naaapektuhan sa pagtataas ng pasahe dahil sa patung-patong na gastusin meron na sa eskuwelahan. Hindi na mapagkasya ang aming mga baon sa pamasahe pa lamang. Ni hindi naman nadaragdagan ang sahod ng aming mga magulang,” ayon kay Orly Putong, tagapagsalita ng Alay Sinig-Karatula.

Binato ng pintura ang mga mukha nina Noynoy Aquino at Sec. Abaya bilang pagpapakita ng kabataan ng kanilang pagkadisgusto sa taas-pasahe ng MRT at LRT. <strong>Pher Pasion</strong>

Binato ng pintura ang mga mukha nina Pangulong Aquino at DOTC Sec. Emilio Joseph Abaya bilang pagpapakita ng kabataan ng disgusto sa taas-pasahe ng MRT at LRT. Pher Pasion

Pag-aabandona ng gobyerno sa pagbibigay ng batayang serbisyo sa transportasyon sa mga mamamayan ang pagtaas ng pasahe MRT at LRT.

“Hindi maaaring tanggalin ang pananagutan ng gobyerno rito. Mas mainam kung mabigyan din ang ibang rehiyon ng tren. Pero ang ipapasan sa taumbayan ang dagda-pasahe para rito, hindi ito makatarungan. Lalo na sa panahon na ngayon na nag-uumapaw pa rin sa pork barrel ang pambansang badyet natin,” ayon kay Michael Beltran ng Karatula.

]]>
http://pinoyweekly.org/new/2015/01/dotc-sinugod-ng-kabataan-dahil-sa-taas-pasahe-sa-mrt-lrt/feed/ 0
‘Gobyerno, usad-pagong sa pagkilala sa karapatan, kagalingan ng bata’ http://pinoyweekly.org/new/2014/11/gobyerno-usad-pagong-sa-pagkilala-sa-karapatan-kagalingan-ng-bata/ http://pinoyweekly.org/new/2014/11/gobyerno-usad-pagong-sa-pagkilala-sa-karapatan-kagalingan-ng-bata/#comments Fri, 21 Nov 2014 19:25:54 +0000 http://pinoyweekly.org/new/?p=32422 Macky Macaspac

Magkakakasamang nagpalipad ng saranggola ang mga batang Manobo at mga batang mula sa maralitang mga komunidad ng Metro Manila. Panawagan nila ang matugunan ng gobyerno ang kahilingang sapat na pagkain, edukasyon at iba pa.  Macky Macaspac

Idinaan ng mga bata mula sa iba’t ibang komunidad ng Kamaynilaan at mga batang Manobo sa pagpapalipad ng saranggola ang paggunita sa anibersaryo ng ika-25 taong deklarasyon ng United Nations Convention on the Rights of the  Child (UNCRC).

Inilagay ng mga bata ang kanilang kahilingan sa bawat saranggola at sabay-sabay na pinalipad. Ayon sa mga organisador ng aktibidad, sa pamamagitan nito’y naihahayag ng mga bata ang kanilang tunay na saloobin, kahit man lang sa pagpapalipad ng saranggola.

Ayon sa Salinlahi Alliance for Children’s Concerns,  malaki pa ang bubunuin ng gobyerno ng Pilipinas para sa proteksiyon at karapatan ng mga batang Pilipino.

“Lubog pa rin sa kahirapan ang maraming bata. Nakakaranas pa rin sila gutom at salat pa rin sila sa serbisyo-sosyal,” sabi ni Madella Santiago, tagapangulo ng Salinlahi at tagapagsalita rin ng Save our Schools Network.

Ayon sa pinakahuling sarbey ng Social Weather Stations (SWS), tinatayang aabot sa 12 milyong pamilya  ang itinuturing ang sarili na mahirap, samantalang 5.5 milyong bata ang napipilitang magtrabaho na karamiha’y delikado at mapanganib na mga kalagayan.

Sinabi din ng Salinlahi na malaking bilang ng mga bata ang hindi nakapag-aaral at libu-libo ang biktima ng sapilitang paglikas dulot ng matinding militarisasyon lalo na sa mga kanayunan.

“Napakahirap ng buhay sa aming komunidad. Madalas kamote, balinghoy o mais ang pagkain namin doon. Kaya maraming bata ang nagkakasakit,” sabi ni Divina, 17, Manobo mula sa Talaingod Davao del Norte.

Sinabi pa niya na salat sa serbisyong kalusugan ang kanilang lugar na malayo sa kabishanan.  Bunga raw nito, marami sa mga bata’y nakakaranas ng malnutrisyon at ang ilan din ang namamatay sa simpleng mga sakit lang.

Natunghayan ng mga delegado ng isang Fact Finding Mission sa Talaingod, Davao del Norte noong  Mayo 2014 ang dalawang bata na namatay matapos silang makabalik sa komunidad mula sa saplititang paglikas.

Isinulat ng isang batang Manobo sa saranggola ang kanyang hiling-kapayapaan sa kanilang komunidad.  Macky Macaspac

Isinulat ng isang batang Manobo sa saranggola ang kanyang hiling-kapayapaan sa kanilang komunidad.  Macky Macaspac

Maliban sa kahirapan at gutom, idinadaing din ng mga bata mula sa mga maralitang komunidad at mga batang Manobo ang kawalan ng sapat, maayos at de-kalidad na edukasyon.

Sinabi ni Ronald, 15 , na masuwerte na sana silang mga batang Manobo dahil nakakapag-aral pa sila nang libre sa ekuwelahang itinayo ng Rural Missionary of the Philippines.

Pero sa maraming pagkakataon, ginagawa namang kampo ito ng mga militar.

“Natatakot kami, dahil laging nagpapaputok ng baril ang mga sundalo sa likod ng aming paaralan. Hindi rin kami makapag-concentrate dahil lagi silang pumupunta sa aming klasrum at pinatatawag ang aming guro,” aniya.

Kapwa mag-aaral ng Salugpongan Ta tanu Igkanogon Community Learning Center (STTICLC) sina Ronald at Divina.

Ayon sa  Salinlahi, kabilang ang STTICLC sa mahigit 214 eskuwelahan ng mga Lumad sa Mindanao na inaatake ng mga militar at ginagawang kampo, habang hinaharas ang mga estudyante at guro.

“Bigo ang gobyerno na bigyang katuparan ang karapatan at kagalingan ng mga batang Pilipino,” ani Santiago.

]]>
http://pinoyweekly.org/new/2014/11/gobyerno-usad-pagong-sa-pagkilala-sa-karapatan-kagalingan-ng-bata/feed/ 0
Panukalang batas na sandata ng mga mamamahayag pangkampus, isinusulong http://pinoyweekly.org/new/2014/10/panukalang-batas-na-sandata-ng-mga-mamamahayag-pangkampus-isinusulong/ http://pinoyweekly.org/new/2014/10/panukalang-batas-na-sandata-ng-mga-mamamahayag-pangkampus-isinusulong/#comments Wed, 29 Oct 2014 04:01:34 +0000 http://pinoyweekly.org/new/?p=32051 Committee on Higher and Technical Education sa Kamara habang dinidinig ang Campus Press Freedom Bill ng Kabataan Partylist.<strong>Pher Pasion</strong>

Committee on Higher and Technical Education sa Kamara habang dinidinig ang Campus Press Freedom Bill ng Kabataan Party-list. Pher Pasion

Itinuturing na mahalagang boses ng kabataan sa mga pamantasan at kolehiyo ang mga pahayagang pangkampus o campus publications. Katunayan, noong panahon ng diktadurang Marcos, naging malakas na tinig ng kabataan ang mga ito para tutulan ang tiraniya at pang-aapi. Mabuting balita, kung gayon, ang pag-usad sa Kamara ng panukalang batas na mangangalaga sa karapatan at kagalingan ng mga mamamahayag pangkampus.

Dininig sa kauna-unahang pagkakataon ng House Committee on Higher and Technical Education ang House Bill 1493 o Campus Press Freedom Act na isinumite ni Kabataan Rep. Terry Ridon. Una itong ipinasa ni dating Kabataan Rep. Raymond Palatino noong ika-15 Kongreso. Layunin ng batas na ito na palitan ang Republic Act 7079 o Campus Journalism Act (CJA) of 1991 na naisabatas noong panunungkulan ni Pang. Corazon Aquino.

Ayon sa College Editors Guild of the Philippines (CEGP), alyansa ng mga mamamahayag pangkampus sa bansa, malaking pagsulong para sa mga mamamahayag pangkampus ang pag-usad ng HB 1493 o Campus Press Freedom (CPF) Bill dahil sa hindi natugunan ng CJA of 1991 na protektahan ang mga publikasyong pangkampus.

Atake sa kanila

Sa pambansang kumbensyon ng CEGP sa Davao City noong Mayo 2014, nakapagtala ito ng 185 campus press freedom violations (CPFVs) mula sa 54 publikasyon sa buong bansa.

Kabilang sa naitalang mga paglabag ang kasong libelo laban sa Outcrop ng Unibersidad ng Pilipinas-Baguio; withholding of funds, harassment, at bantang pagbuwag sa EARIST Technozette ng Eulogio “Amang” Rodriquez Institute of Science and Technology; pagtanggal sa scholarships ng dalawang patnugot ng The National ng National University; at pagpapasara ng The Monthly Quest ng Quezon City Polytechnic University.

Sinabi sa Pinoy Weekly ni Marc Lino Abila, presidente ng CEGP, na ginamit ng mga administrasyon ng mga pamantasan ang CJA of 1991 laban sa mga publikasyong pangkampus mula nang maisabatas ito.

Marc Lino Abila, presidente ng College Editors Guild of the Philippines habang nagpapaliwanag sa committee hearing.<strong>Pher Pasion</strong>

Marc Lino Abila, presidente ng College Editors Guild of the Philippines habang nagpapaliwanag sa committee hearing. Pher Pasion

Katunayan, aniya, sa unang taon pa lang ng pagkakapasa ng batas noong 1991 ay apat na publikasyong pangkampus na ang natigil ang operasyon o naipasara. Kabilang sa mga naipasara noon ang Blue and Silver ng Philippine Christian University, White and Blue ng St. Louis University, Ang Pamantasan ng Pamantasan ng Lungsod ng Maynila, at The Quezonian ng Manuel L. Quezon University.

Kabilang pa sa mga nararanasang paglabag sa karapatan ng mga publikasyong pangkampus ang pakikialam ng administrasyon sa editorial policies, censorship sa nilalaman ng mga pahayagan, pagkandado sa mga opisina ng publikasyon, suspension at expulsion ng mga mamamahayag pangkampus, at harassment sa mga mamamahayag pangkampus na sumasailalim sa surveillance ng administrasyon at maging ng militar, red-tagging,  at iba pa.

“Sa kasalukuyan, hindi pa rin nagbabago ang mga paglabag o mga kasong naitatala ng CEGP taun-taon. Hindi nagagamit ng mga publikasyong pangkampus ang mismong CJA of 1991 dahil may mga probisyon itong ginagamit mismo ng mga administrasyon laban sa mga publikasyong pangkampus,” ayon kay Abila.

Tinutukoy ni Abila ang Section 5 ng CJA na nagpapahinlot sa mga pamantasan na huwag mangulekta ng pondo para sa publikasyon mula sa mga mag-aaral. Wala ring penalty clause ang nasabing batas kaya nagagawang labagin ang batas na walang napaparusahan.

Sa may mga pondo naman, pinahihirapan sila ng sistema dahil ang administrasyon ang humahawak sa kanilang pondo at madalas na nahuhuli ang pag-release nito na nakakaapekto sa pagpapatakbo ng publikasyon. Ito ang ibinahagi ni Sev Olid, punong patnugot ng The Pioneer mula sa Palawan State University sa CHTE.

Ipailalim sa mga administrasyon?

Dapat umanong ipailalim ang mga publikasyong pangkampus sa administrasyon ng mga pamantasan dahil hindi maaaring maging autonomous ang mga ito, ayon kay A Teachers Rep. Mariano Piamonte Jr.

When the students enrolled in any institution of learning they submit themselves to the rules and regulations of the school. When the school collects student fees, it forms part of the institutional funds and therefore are owned by the schools,” ayon kay Piamonte.

Dagdag pa ni Piamonte, kung nais daw maging autonomous ang mga publikasyong pangkampus, sa labas na lamang umano ng mga pamantasan maglathala ang mga ito.

You cannot really claim total independence because we still consider you to be immature. You have not graduated. Kung gusto ng total independence, you conduct your press affairs outside the school campus. Iba ‘yung nasa loob ng campus,” ayon kay Piamonte.

Pero giit ni Ridon, malinaw na ang pondong kinokolekta ng mga pamantasan ay para sa mga publikasyong pangkampus.

With respect to campus publication funds I think, under the CJA, the status of this funds are not school funds but actual funds of student publications. So the status of the school will be acting more of like collecting agent in favor of student publication,” ayon kay Ridon.

Kabataan Partylist Rep. Terry Ridon habang ipinaliliwanag ang ilang punto sa Campus Press Freedom Bill.<strong>Pher Pasion</strong>

Kabataan Partylist Rep. Terry Ridon habang ipinaliliwanag ang ilang punto sa Campus Press Freedom Bill.Pher Pasion

Ayon kay Abila, nasa balangkas ng kalayaan sa pamamahayag ang pagkakaroon ng total independence ng mga publikasyong pangkampus sa loob ng mga pamantasan. Totoo aniya na pumapaloob ang mga mag-aaral sa rules and regulations ng mga pamantasan kung ang rules and regulations na ito ay hindi bumabangga sa karapatan ng mga mag-aaral gaya ng karapatan sa pamamahayag at pagsasabi ng katotohanan.

“Sumasang-ayon tayo sa auditing kung saan napupunta ang pondo ng publikasyong pangkampus. (At) ginagawa naman talaga ito ng student publications. Sumasang-ayon tayo na ginagabayan dapat ng ethics of journalism ang pagsusulat. At hinaharap ng mga manunulat pangkampus sa mahabang karanasan ang anumang kaso na isinasampa sa kanila ng mga administrasyon maging ng libelo,” ayon kay Abila.

Pero hindi sasang-ayon ang anumang publikasyong pangkampus na may pagpapahalaga sa kalayaan na pakialaman ng administrasyon na kung ano ang mga lalalamanin nito, kung sinu-sino ang mga magsusulat, kung saan gagastusin ang pondo na dapat para sa publikasyon, aniya.

“Kahit na pribado o pamublikong pamantasan, hindi iniiwan ng mga mag-aaral ang kanilang mga karapatan (kabilang ang karapatang magpahayag) sa labas ng anumang pang-akademikong institusyon,” ayon kay Abila.

Ayon naman kay CHTE Chairman Rep. Roman Romulo, dapat maging malinaw at maging epektibo ang batas para maiwasan na ang mga problemang kinakaharap ngayon ng mga publikasyong pangkampus.

“Sinisigurado lang natin na maayos. Kasi, sabi nga ni (Rep.) Terry nagkaroon na ng unang batas ito. Pero apparently it did not work. Kaya huwag naman tayong magpasa ng pangalawang batas na magkikita-kita uli tayo sa isang hearing  dahil hindi na naman nag-work. Siguraduhin na natin na effective na ang ipapasa natin,” ayon kay Romulo.

Walang kalayaan

Bagamat malaki ang pangangailangan sa pondo ng mga publikasyong pangkampus para mapatakbo ang mga ito, may mas malalaking problemang kinakaharap ang mga publikasyong pangkampus katulad ng kalayaan sa pamamahayag.

Ayon kay Arli Joshua Atienza, mula sa The Shield ng Colegio de San Juan de Letran-Bataan, nakakaranas ang kanilang publikasyon ng pakikialam ng administrasyon sa nilalaman ng kanilang pahayagan nang kaniyang ibahagi sa CHTE sa Kamara.

“May mga artikulo ako na tinabasan, tinanggalan ng ilang bahagi dahil hindi daw naaayon sa doktrinang itinuturo ng aming pamantasan,” ayon kay Atienza.

Committee on Higher and Technical Education Chairman Roman Romulo habang nagpapadaloy sa pagdinig ng Campus Press Freedom Bill.<strong>Pher Pasion</strong>

Committee on Higher and Technical Education Chairman Roman Romulo habang nagpapadaloy sa pagdinig ng Campus Press Freedom Bill. Pher Pasion

Sang-ayon din dito si Regina Grace De Guzman mula The Sewer ng Quirino State University na nakapagtala din ng kaparehong kaso sa kanilang rehiyon.

Ayon sa CEGP, marami sa mga publikasyong pangkampus sa bansa ang nakakaranas ng pakikialam ng administrasyon sa nilalaman ng publikasyong pangkampus. Paglabag ito sa karapatan at kalayaan sa pamamahayag ng mga publikasyong pangkampus pero wala sa mga administrasyon ang napaparusahan dito.

“Anong silbi ng aming mga pahayagang pangkampus kung pinakikialaman ng mga administrasyon ang nilalaman ng mga ito pabor sa kanilang gusto? Hindi marketing material ng administrasyon ang mga publikasyon ng mga mag-aaral,” ayon kay Abila.

Labag din ito sa prinsipyo ng paglalahad ng katotohanan kung papalitan ng administrasyon ang nilalaman ng kanilang mga publikasyon lalo na sa mga mahahalagang isyu na dapat malaman ng mga mag-aaral para makatulong sa wastong pagdedesisyon ng kanilang mga mambabasa, dagdag pa ni Abila.

Pangangailangan

Hindi maikakaila ang mahalagang ambag ng mga publikasyong pangkampus sa bansa lalo na noong panahon ng Batas Militar at maging sa kasalukuyan na nahaharap pa rin sa tumitinding krisis ang bansa, ayon Ridon.

The campus press has an invaluable contribution in the restoration and preservation of free speech and expression inside and outside our nation’s campuses,” ayon kay Ridon.

Pero sa kakulangan ng CJA of 1991, walang ibang maaasahan ang mga publikasyong pangkampus kundi maipasa ang CPF Bill, ayon sa CEGP.

Kabilang sa mga negatibong laman ng CJA ang legal na hindi pangungulekta ng publikasyong pangkampus; hindi nito inoobliga na magkaroon ng publikasyong pangkampus sa mga pamantasan; at wala itong penalty clause o kaparusahan sa sinumang lumalabag. Ang mga ito ang nais baguhin o iwasto ng CPF Bill.

Bukas naman si Ridon sa mungkahi ni Romulo na ayusin ang ibang seksiyon ng CPFB partikular sa pagkuha ng pondo ng mga publikasyon sa state universities and colleges dahil sa matagal ang proseso bago makuha ng mga patnugot ang pondo para mapatakbo ang publikasyon.

Malaking pagsulong

Bagamat mahaba pa ang dadaanan ng CPF Bill para maging ganap na batas, isang malaking pagsulong para sa mga publikasyong pangkampus ang pag-usad nito sa Kamara, ayon sa CEGP.

“Maaaring mahaba pa ang dadaanan (nito) pero nakahanda ang mga publikasyong pangkampus na suportahan ang CPF Bill ng Kabataan Party-list. Umaasa kami sa mga mambabatas na agad na ipasa ang bill na ito,” pagtatapos ni Abila.

Pero ayon sa CEGP, maging batas man ang CPF Bill, hindi nito mapipigilan ang patuloy na campus press freedom violations dahil mismong krisis sa lipunan ang pinag-uugatan nito gaya ng kakulangan ng pondo sa edukasyon, korupsiyon, human rights violations, krisis sa ekonomiya, krisis sa pulitika, kawalan ng tunay na repormang agraryo, at iba pa.

“Hindi hiwalay ang CPFVs sa krisis sa lipunan. Nandiyan man o wala ang CPF Bill, hindi matatapos ang mga paglabag sa karapatan at kalayaan ng mga publikasyon hangga’t may inhustisya sa loob at labas ng kampus. (Pero) laging tutugon ang mga publikasyong pangkampus para gawin ang sagrado nitong tungkulin na magmulat ng kabataan at mga mamamayan. Ito ang dahilan kung bakit nahaharap sa panunupil ng administrasyon at maging ng estado ang mga publikasyong pangkampus,” ayon kay Abila.

Gayunpaman, mahalagang batas ang CPF Bill para labanan ang anumang porma ng paglabag sa karapatan at kalayaan sa pamamahayag sa loob ng kampus. Magiging sandata ito mga publikasyong pangkampus at sa mga manunulat nito na hindi kayang gawin ng CJA, ayon sa CEGP.

 

]]>
http://pinoyweekly.org/new/2014/10/panukalang-batas-na-sandata-ng-mga-mamamahayag-pangkampus-isinusulong/feed/ 0