Naglabas ng agam-agam ang isang grupo ng mga migrante na baka mabalam ang halalang 2013 dahil sa hidwaan ng mga kompanyang magpapatakbo ng automated na pagboto.

Ayon kay Connie Bragas-Regalado, tagapangulo ng Migrante Partylist, naghapag ng balidong concern ang electoral watchdog na Automated Elections System Watch (AES) nang sabihin nitong maaaring humantong na paggamit ng piniratang software ang Smartmatic, ang kumpanyang nagluwal ng kagamitan para sa nakaraang halalan. Ito’y bunsod ng hidwaan ng kumpanya sa Dominion Voting Systems, ang may-ari ng software na ginamit ng mga makina ng Smartmatic.

May legal na tunggalian ang dalawang kumpanya bunsod ng termination of contract ng Dominion.

“Kailangang siguruhin ng Smartmatic at ng Commission on Elections (Comelec) sa atin bilang mga botante na makakagawa sila ng mga hakbang at mga resolusyon,” pahayag ni Bragas-Regalado. “Hindi dapat balewalain ito ng Comelec at maghayag na lang basta na matutuloy ang eleksiyon tulad ng kanilang pinlano. Ilang buwan na lang tungo sa eleksiyon, ngunit hindi pa rin naglilinaw ang Comelec kung anong software ang gagamitin ng Smartmatic.”

Dugtong niya, gagamitin ng Comelec ang mismong mga PCOS (Precinct Count Optical Scan) machines na ginamit noong halalang 2010. May mga napunang technical glitches ang mga manunuri sa paggamit ng mga makinang ito. “Anu ano ang mga maaaring mangyari sa mga makina at sa proseso ng halalan kung sakaling patuloy na hindi magbibigay ng software ang Dominion?” tanong ni Bragas-Regalado.

Dagdag na kritisismo ng Migrante Partylist ang “business-as-usual” na postura ng Smartmatic sa kanilang kasalukuyang sigalot, at ang maaaring maging mga epekto nito sa halalan.

“Karapatan ng mamamayang Pilipino ang pagkakaroon ng malinis na halalan. Magsimula tayo sa pamamagitan ng paghingi ng paglilinaw (transparency) at isang alternatibong balangkas mula sa Comelec sa isyu na ito,” pagtatapos ni Bragas-Regalado.