Diborsiyong ala-Pinoy
Lalong pagtindi ng karahasan sa kababaihan, laluna sa konteksto ng mag-asawa, ang isa sa mga nagtulak sa Gabriela para muling pinanukala ang batas sa diborsiyo sa Pilipinas. (Macky Macaspac)
Hindi lingid sa karamihan ng kababaihan ang sinapit nina Nida, Vienna at Arleen sa kani-kanilang mga relasyon.
Sekretarya ng isang kongresista, nakatira si Nida sa isang maralitang komunidad sa Quezon City. Sa matagal na panahon, biktima siya ng pang-aabuso ng kanyang pangalawang asawa. Noong Hunyo 2007, natagpuan ang bangkay ni Nida, nakasabit sa kisame at mukhang nagpakamatay. Ngunit sa kuwento ng kanyang anak, hindi nagpakamatay si Nida. Nakita umano ng bata kung paano bugbugin ng kanyang ama-amahan ang kanyang ina at ibigti upang palabasing nagpakamatay si Nida.
Guro naman sa isang pamantasan sa Pangasinan ang 40-anyos na si Vienna de Leon. Sampung taong nagsama sila ng asawa bago naghiwalaya. “Bago kami nagkahiwalay napansin ko unti-unti ang pagbabago di lang sa kilos, aktitud kundi sa pagtupad niya ng kanyang obligasyon sa aming mag-ina. Dumalang ang pag-uwi, lumiliit ang sahod na ibinibigay at lumalamig ang pakikitungo niya,” patungkol ni Vienna sa kanyang asawa.
Naghiwalay silang mag-asawa nang piliing sumama ng kanyang mister ang ibang babae.
Isang development worker naman si Arleen Alonzo, 53-anyos. “Nagkaroon ng relasyon sa ibang babae ang aking asawa. Mga dalawang taon akong umasa na magbabago siya pero pagkaraan ng dalawang taon, hindi na ako umasa na magkakabalikan pa kami,” ani Arleen. Nagtanung-tanong siya kung paano ang proseso ng annulment ngunit napag-alamang napakamahal nito.
“Hanggang ngayon, kasal pa rin ako, bagamat magkahiwalay ang tirahan at may kanya-kanya na kaming buhay,” dagdag pa niya.
Reyalidad sa maraming mag-aasawa ang paghihiwalay, may diborsiyo man o wala sa bansa. Masasabing natural na nagaganap na ito, anumang kultura, relihiyon o bansa matatagpuan ang relasyon. Katunayan, halos lahat ng mga gobyerno sa mundo ay may batas hinggil sa diborsiyo.
Ang wala na lamang batas sa diborsiyo: ang mga bansang Malta at Pilipinas.
Uminit na panukala
Sa ngayon, mainit ang baliktaktakan hinggil sa muling pagpanukala ng Gabriela Women’s Party, sa House Bill 1799 o ang batas sa diborsiyo.
Ito ang ikatlong pagkakataon na ipanukala ng Gabriela ang naturang batas: sa ika-13 Kongreso noong 2004, ipinanukala na ni dating Rep. Liza Maza ang HB 3461. Noong 2007, sa ika-14 Kongreso, muling inihain ni Maza ang panukala, pero di man lang nasalang sa anumang committee hearing.
Sa pagbubukas ng ika-15 Kongreso, naging usapin muli ang naturang panukala. Pero kasasalang pa lang, kabi-kabila na ang inabot na batikos ng kababaihang kongresista na nagpanukala ng batas. Maging si Pang. Benigno S. Aquino III, binatikos ang panukala at ikinumpara sa nagaganap sa Las Vegas, Nevada kung saan madalian ang proseso ng pagdidiborsiyo. Lumalabas na hindi pa niya nabasa ang panukalang batas ng Gabriela. (Basahin ang artikulo hinggil sa kasaysayan ng diborsiyo sa Pilipinas.)
Samantala, mariing tutol ang simbahang Katoliko sa HB 1799. Ang diborsiyo daw ng mag-asawa ang siyang sisira sa pundasyon ng pamilya at ng lipunan. Isinasangkalan ng Katolikong mga obispo na sagrado ang kasal, at bahagi ng mga sakramento ng simbahan na kailangang igalang ng mga Katoliko. Ang pagpapaliwanag nila sa usaping diborsiyo ay nagmumula sa mga doktrina ng simbahan.
Ngunit sinasabi ng Gabriela at iba pang tagasuporta ng panukala na hindi dapat doktrina ng relihiyon kundi reyalidad ang dapat na maging batayan ng pagkakaroon ng diborsiyo sa bansa.
Tulad ng karanasan nina Nida, Vienna at Arleen, at iba pang babae, hindi basta-basta makawala ang maraming kababaihan sa isang mapang-abusong sitwasyon dahil hindi puwede ang diborsiyo. Ayon sa Gabriela, nagagamit ng marami sa kababaihan ang batas sa diborsiyo bilang sandata laban sa pang-aabuso, pisikal man o emosyonal.
Ipinaliwanag naman ni Gabriela Rep. Luzviminda Ilagan na pinag-aralan nila ang pagbubuo ng HB 1799 para di ito magamit ng mga mag-asawang maghihiwalay sa mababaw na dahilan. Hindi umano pumapayag ang batas na ito sa diborsiyong walang batayan, tulad sa batas na ipinapatupad sa Las Vegas.
“Ang batas na ito ay maingat na binuo upang magkaroon ng konsiderasyon ang paniniwala at tradisyong Pilipino, na nagbibigay ng mataas na pagkilala sa pamilya bilang isang institusiyon,” paliwanag ni Ilagan. Dagdag pa ng kongresista na hindi papayagan sa batas ang mga mag-asawa na magpakasal ngayon at bukas ay magdidiborsiyo.
“Ang HB 1799 ay divorce, Pinoy-style,” ani Ilagan.
1 2
Short URL: http://pinoyweekly.org/new/?p=9023
Posted by Macky Macaspac
on Aug 23 2010. Filed under Lathalain.
You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0.
You can leave a response or trackback to this entry
Loading ...
ir nais ko lang po itanong panu ang maganda kong gawin sa aking dating asawa ngjapan sya at ngasawa dun di kami sinuntentuhan s loob ng 7taon di ko maireklamo dahil sya ay tnt s japan may anak sya sa akin babae umalis sya 1 taon ang bata kasal kami nung una ngpapadala sya pero ng malapit n matapos n kontrata nya sbi nya di n sya mgpapadala dhil uuwi n sya nagulat n lng ako ng wala sya plano umuwi mgtnt n sya dahil wala daw sya ipon 1 lingo bago sya tumakbo dun ko nalaman ang plano yun ang nging dhilan para kmi mgkalayo mga magulang nya siniraan ako pr ang pera sa knila mapunta n brainwash 2003 po yun nawalan kmi kominakasyon gang sa nalaman ko ngsasama n sila ng girl nawalan n ako ng pagasa p mabuo pamilya nmin kaya ngaswa ako pr katuwang sa aking anak humihingi kami sustento s kany pr s anak nya pero ang sabi mgbibigay lang kung dun mgstay ang bata sa kanila side ayaw ng bata dahil pg andun sya kung anu anu sinsabi against sa akin at sinasaktan ng tita nya kaya kahit kapos di ko na dinadala dun pr di na masaktan at mguluhan anak ko ,ngkaanak ako s pangalawa kong asawa ngkaroon kmi ng dhilan para mgusap ng xhusband ko na yung bahay na binili nya na nung kami ayngsasama pa ay ipangalan na lng sa anak nya pr di kawawa pg dting ng panahon ang sabi nya wag ko sya turuan chineck ko s assesor kung nasa pangalan p nmin 2 pero wala n yun di ko alam panu nawala … at nalaman ko n lng uuwi sya dahil kinakasama nya s japan ay manganganak pinasundo nya anak ko pr makita pinayagan ko pero 9 na taon di sila ngkita ang binigay kanya ng ama nia 1000 pesos at 1 bag 2 sapatos at notebook pgkatapos umalis na umuw s lugar ng kinakasama nya dahil dun napatunayan ko wala sya amor sa anak ko kaya pumayag ako na magsama cla kahit ayw ng anak ko pr mapaganda ang kinabuksan pero iiwan nya lng s mga nany nya sya ay dun titira s kinakasama nya di puamayag anak ko n ganun mangyri umuwi sakin tinangap ko ng buong pusoang anak ko sabi ng ama nya pg umuwi sya sakin kahit kelan di na sya bibigyan p ng pera o khit anung tulong nung una ayw ko mniwala sa anak ko n kaya nya sbihin yun pero ngbirthday anak nya natiis nya kaya ngyon gusto po sana malaman may karapatan po ba ang anak ko sa pera ng kanyang ama panu po gagwin ko ngjapan sya may pera marami lupa pero di nkpangalan sa kanya dhil tatay nya ay mautak alam n mghahabol ako pg nkapangalan s dati ko asawa tulungan nyo po ako salamat
nais ko lang po magtaong at maliwanagan , hiwalay na po ako sa aking asawa mahigit 20 na taon na po walang communication at may kanya2x na po kaming kinakasama..bagamat kami legal na kasal hindi kami nakasal ng kasalukoyan kung kinakasama,ang tanong ko po may pag-asa pa po ba ako maisakasal muli na hindi na idadaan sa tinatawag ntin legal separation wala po akong malaking halaga para sa ganong proceso…kng may pag-asa pa po ano po ang mga kailangan saan ako pwedeng lalapit.