Bumulwak sa kalsada patunging Mendiola, Manila ang libu-libong kabataang estudyante para iprotesta ang anila’y di pa rin pagprayoritisa ng administrasyong Aquino sa sektor ng edukasyon. At nagmartsa sila sa mismong araw ng pagbabalik-tanaw sa isa sa pinakamadilim na bahagi ng kasaysayan ng bansa – ang ika-40 anibersaryo ng batas militar ng diktadurang Marcos.

Nagprotesta ang mga estudyante dahil sa plano umano ng administrasyong Aquino na unti-unting talikuran ang tungkulin nito sa edukasyon. Nangyayari na umano ito sa pamamagitan ng pagkaltas sa badyet ng State Universities and Colleges (SUCs), pagdagdag sa matrikula at iba pang singilin sa kolehiyo, panunupil sa mga estudyanteng tumututol sa direksiyong tinatahak ng administrasyon at ang tinaguriang Road Map on Public Higher Education Reform.

Laman ng naturang road map ng administrasyong Aquino at Commission on Higher Education ang tuluyang pagbitiw sa pag-aloka ng sapat na badyet sa SUCs at sektor ng edukasyon sa taong 2016 at pagtulak sa SUCs na maging self-sufficient sa pamamagitan ng komersalisasyon.

Ngayon pa lamang, anila, nararamdaman na ng SUCs ang epekto ng pagtutulak ng gobyerno na ikomersalisa ang edukasyon. Kasama na rito ang mga pagbabago sa bracketing ng iskemang socialized tuition sa Unibersidad ng Pilipinas. Sa iskemang ito, ayon sa Student Alliance for the Advancement of Democratic Rights in UP (Stand-UP), mistulang kinakailangang patunayan ng estudyante na mahirap siya bago siya bigyan ng diskuwento sa matrikula. Nasa P1,000 kada yunit ang matrikula sa UP Diliman, pero ang ilang estudyanteng sinasabing bahagi ng “millionaires’ bracket” ay pagbabayarin ng P1,500 kada yunit.

Sa Polytechnic University of the Philippines (PUP) naman, pinalitan ng mga estudyante ang pangalan ng kanilang paaralan sa main gate na “People’s University of the Philippines.” Nais nila bigyan-diin na kailangang manatiling nagbibigay ng edukasyong pambansa, siyentipiko at maka-masang ang pamantasan. Nagprotesta rin ang mga mag-aaral mula sa PUP College of Nutrition and Food Science laban sa merging ng mga kolehiyo sa kanilang unibersidad.

Mga estudyante mula sa UP sa Diliman at Manila, gayundin sa PUP, Eulogio “Amang” Rodriguez Institute of Science and Technology (Earist), at maging private universities tulad ng University of Sto. Tomas ang lumahok sa tinaguriang strike week ngayong nakaraang linggo.

Sinimulan ang pagkilos sa pamamagitan ng isang programa upang hikayatin ang mga mag-aaral mula sa iba’t ibang kolehiyo na makiisa sa malawakang walk-out ganap na alas-11:30 ng umaga.

Mapagmatyag sa protesta

Noong Setyembre 19, nagpatuloy naman ang protesta sa kabila ng masamang panahon.

Dinaluhan ng mga delegado mula sa mahigit sampung eskuwelahan sa Metro Manila ang private school caucus sa De La Salle College of St. Benilde upang talakayin ang kasalukuyang estado ng kabataan sa ilalim ng administrasyon Aquino.
Kabilang sa mga dumalo ang Far Eastern University, University of the East, University of Sto. Tomas, DeLasalle University, College of St. Benilde, San Beda College, Philippine Womens University, STI Taft, New England College at marami pang iba.

Tampok sa mga naging usapin ang walang puknat na pagtaas ng matrikula at ang pagiging inutil ng pamahalaan upang pigilan ito. Nagkaroon din simbolikong protesta matapos ang programa ng mga mag-aaral.
Sa UP Diliman, nagpatuloy ang barikada kaugnay ng kampanyang ibasura ang Socialized Tuition and Financial Assistance Program (STFAP) at irolbak ang kanilang matrikula. Kinondena naman ng CEGP Visayas sa pangunguna ni CEGP Vice President for Visayas Karl Doceo ang lumalalang paglabag sa karapatang pantao at militarisasyon sa bansa.
Ayon kay Doceo, “Walang pinagkaiba ang administrasyong Arroyo at Aquino. Sa kasalukuyan, patuloy pa ring nakakaranas ng military harassment ang marami sa mga lider estudyante at mamamahayag pangkampus.”

Patuloy pa rin umanong nangunguna ang Armed Forces of the Philippines pagdating sa paglabag sa karapatang pantao. Ayon sa datos ng Karapatan, 99 na extrajudicial killings at 11 kaso ng sapilitang pagdukot na ang naitatala sa mahigit dalawang taong panunungkulan ni Aquino.