Istorya ng Linggo

Pangangalakal ng kababaihang OFW sa Jordan


Biktima sila ng human trafficking sa bansang Jordan: inalipin, pinahirapan, minolestiya, ginahasa. Pero matapos makatakas sa kanilang abusadong mga amo, kahit ang mga opisyal ng pamahalaa’y inaabuso din umano sila. Giit ng mga kaanak nila: Agarang pauwiin ang mga biktima. At bigyang hustisya ang nangyari sa kanila.

Venus Soliven, migranteng biktima sa Jordan. (Photo courtesy: Migrante International)
Venus Soliven, migranteng biktima sa Jordan. (Photo courtesy: Migrante International)

Wala pang isang linggo ipinroseso ng recruitment agency ni Venus Soliven ng Buguey, Cagayan Valley, ang kanyang pangingibang-bansa. Akala ni Venus, ngayo’y 24 anyos, na sa Hong Kong siya magtatrabaho bilang domestic helper. Ngunit sa huli’y napadpad siya sa bansang Jordan sa Gitnang Silangan sa bisa ng isang tourist visa. Sa kanyang papeles, businesswoman ang pagpapakilala sa kanya.

“Wala akong kamuwang-muwang noon. Kaya naman pala pagdating sa immigration, pinagmamadali kami,” aniya sa panayam ng Pinoy Weekly.

Taong 1998 iyon. Matapos ang mahigit dalawang taon sa Jordan, pagtakas mula sa among nang-abuso sa kanya, pagkakakulong, at paghihintay ng repatriation, nakauwi siya sa wakas noong Oktubre 3. Puwede na lamang sana siya namahinga, o tahimik na nagsampa ng kaso laban sa kanyang recruitment agency. Ngunit inaalala niya ang mahigit 200 pang Overseas Filipino Worker (OFW) na katulad niyang biktima ng human trafficking, at ngayo’y nananatili sa Jordan.

Kasalukuyang nagsasagawa sila ng hunger strike para kalampagin ang gobyernong Aquino na kagyat silang pauwiin.

Isa ang Jordan sa limang bansang may umiiral na deployment ban, kasama ang Afghanistan, Iraq, Lebanon, at Nigeria. Deklarado ng Department of Foreign Affairs (DFA) na hindi ligtas para sa mga OFW ang nasabing bansa at ipinagbabawal ang pagtatrabaho rito. Kamakailan lamang, anim na Pilipino ang namatay sa isang airplane crash sa Afghanistan, na ikinapuwersa ng DFA na amining hindi tuluyang naipapatupad ang deployment ban sa naturang bansa.

Ngunit lumalabas na hindi lamang sa Afghanistan nagaganap ang ilegal na pagpapadala ng mga OFW, na ayon pa sa grupong Migrante International, ay may basbas mismo ng gobyerno.

Sa isang press conference, ipinakita ng Migrante ang employment contract ni Venus at iba pang OFW na na-stranded sa Jordan. Mayroong authentication ang mga ito ng Philippine Overseas Labor Office- Overseas Workers Welfare Administration (POLO-OWWA).  “Bakit nila ina-authenticate ang employment contract? Hindi ba’t nangangahulugan ito ng human trafficking na may basbas mismo ng gobyerno?” sabi ni Gina Esguerra, pangkalahatang kalihim ng Migrante.

Isang work contract sa Jordan na pinatotoo ng POLO at OWWA.
Isang work contract sa Jordan na pinatotoo ng POLO at OWWA.

Abuso sa ahensiyang tinakbuhan

Biktima si Venus ng pang-aabusong seksuwal. “Habang naglilinis ako, hinihipuan ako ng amo ko,” aniya. Gaya ng iba pang OFW doon, tumakas sila sa mapang-abusong mga amo, na nagreresulta sa kanilang pagkakakulong ng ilang linggo bago mai-turnover sa pangangalaga ng OWWA.

Halimbawa, si Jean Dasa, 24, ay hindi binayaran ang sahod ng anim na buwan. “Tumakas din siya dahil sinasaktan siya, at tinutukan ng baril kanyang amo,” kuwento ng kapatid ni Jean na si Nheljean.

Pero sa halip na asikasuhin ng OWWA ang kanyang repatriation, pinagbayad muna ang kanyang pamilya ng P51,000 halaga ng deployment cost. Taong 2009 kinuha ng OWWA ang kustodiya ni Jean, Agosto 2010 nakapagbayad ang kanyang pamilya ng hinihinging deployment cost. Ngunit hanggang ngayon, hindi pa rin siya napapauwi. Hinala ng kanyang pamilya, ibinulsa ng mga opisyal ng OWWA ang halaga sa halip na ibigay sa agency.

Batay sa nasaksihan ni Venus, hindi umano ito nakapagtataka. “May apat akong kasamahan, hinanapan ng employer ng mga taga-OWWA. $400 ang siningil sa kanila ng agency, ang $200 napunta sa OWWA. Nakadikit talaga sila sa mga agency, at malamang may nagaganap talagang suhulan,” aniya.

Taliwas ito sa pahayag ni Philippine Ambassador to Jordan na si Julius Torres na hindi ibinabalik ng gobyerno ang mga runaway OFW sa kanilang mga amo, o hinahanapan ng bagong amo.